Hỏi chủ trung tâm học phí một giờ là bao nhiêu, câu trả lời có ngay. Hỏi một giờ lớp tốn bao nhiêu, câu trả lời thường bắt đầu bằng "thì trả giáo viên..." rồi dừng ở đó.
Lương giáo viên là khoản dễ thấy nhất nên hay bị coi là toàn bộ chi phí. Trong ví dụ dưới đây, nó chỉ chiếm khoảng một nửa chi phí của một lớp sáu học viên. Nửa còn lại nằm ở tiền mặt bằng, công hành chính, những giờ phòng trống và khoản tiền bỏ ra để tìm được học viên. Những khoản này không hiện ra trên thời khóa biểu, nên hay bị quên khi định giá.
Bài này làm một bảng tính đầy đủ cho một trung tâm giả định. Mọi con số đều là ví dụ, cố ý làm tròn. Tiền thuê, lương và học phí của bạn sẽ khác, nhưng cách tính thì vẫn vậy. Đọc xong, bạn sẽ trả lời được ba câu hỏi bằng số liệu của chính mình:
- Một lớp nhóm cần tối thiểu bao nhiêu học viên để không lỗ?
- Kèm riêng một kèm một phải thu ít nhất bao nhiêu?
- Trong bốn cần gạt học phí, sĩ số, độ lấp phòng và lương giáo viên, cái nào thật sự đổi được lợi nhuận?
Các con số đều tính trước thuế. Thuế với dịch vụ giáo dục tùy loại hình và giấy phép của từng trung tâm, nên bạn hãy hỏi kế toán cho trường hợp của mình.
Năm khoản nằm trong một giờ lớp
Giờ của giáo viên. Không phải đơn giá giờ dạy, mà là chi phí thực. Nếu trung tâm trả thêm tiền soạn bài, chấm bài, họp chuyên môn, thì phần đó phải tính vào giờ lớp tương ứng. Giáo viên nhận 200.000đ mỗi giờ dạy cộng 20 phút soạn bài có trả lương thì mỗi giờ lớp tốn khoảng 267.000đ, không phải 200.000đ.
Giờ của phòng học. Tiền thuê chia cho số giờ phòng thật sự có lớp có thu tiền, không phải chia cho số giờ trung tâm mở cửa. Đây là chỗ bảng tính dễ sai nhất, phần sau sẽ nói kỹ hơn.
Công hành chính. Lương của người trả lời tin nhắn tư vấn, nhắc học phí, xếp lại lịch, chia cho số giờ lớp trong tháng.
Chi phí theo đầu học viên. Giáo trình, tài liệu photo, phí thanh toán nếu có. Những khoản này tăng theo số học viên trong lớp chứ không theo số giờ dạy.
Chi phí tuyển sinh. Tiền bỏ ra để có một học viên, chia đều cho số giờ em đó theo học. Chủ trung tâm thường ngại đưa khoản này vào bảng tính theo giờ nhất, vì nghe nó giống chuyện "marketing" hơn chuyện "dạy học". Nhưng một học viên tốn 1 triệu đồng quảng cáo và học 104 giờ thì mỗi giờ học của em đã gánh sẵn gần 10.000đ tiền tuyển sinh.
Trung tâm giả định
- 4 phòng học.
- Tiền thuê cộng điện nước: 40 triệu đồng mỗi tháng.
- Lớp chỉ chạy trong khung giờ học viên thật sự đi học được: tối thứ Hai tới thứ Sáu từ 17:30 tới 21:00 (3,5 giờ), thứ Bảy và Chủ nhật mỗi ngày 8 giờ. Tổng 33,5 giờ mỗi phòng mỗi tuần.
- Trung bình 60% số giờ đó có lớp.
- Giáo viên Việt Nam: 200.000đ mỗi giờ dạy, cộng 20 phút soạn bài có trả lương cho mỗi giờ dạy.
- Một nhân viên tư vấn kiêm giáo vụ 9 triệu đồng và kế toán dịch vụ 3 triệu đồng mỗi tháng.
- Tài liệu: 8.000đ mỗi học viên mỗi giờ.
- Học phí thu qua chuyển khoản, phí giao dịch coi như không đáng kể.
- Quảng cáo: 15 triệu đồng mỗi tháng, mang về 15 học viên mới.
- Một học viên trung bình học 8 tháng, mỗi tuần 3 giờ.
- Học phí lớp nhóm: 120.000đ mỗi học viên mỗi giờ.
Bước 1: tiền mặt bằng cho mỗi giờ có lớp
4 phòng x 33,5 giờ x 4,33 tuần = khoảng 580 giờ phòng mỗi tháng.
Lấp 60% thì có 348 giờ lớp. Tiền mặt bằng cho mỗi giờ lớp là 40.000.000 / 348 = khoảng 115.000đ.
Nếu chia theo giờ mở cửa (giả sử mở 12 tiếng mỗi ngày, bảy ngày một tuần), con số chỉ còn khoảng 27.500đ và bạn sẽ nghĩ mặt bằng là khoản nhỏ. Thực tế không phải vậy. Phòng thuê cả ngày nhưng chỉ có lớp vài tiếng, nên những giờ có lớp phải gánh toàn bộ hóa đơn.
Bước 2: định phí của một giờ lớp
Những khoản này không đổi, dù lớp có ba hay mười học viên:
| Khoản | Mỗi giờ lớp |
|---|---|
| Giáo viên (200.000đ + 20 phút soạn bài) | 267.000đ |
| Mặt bằng (40 triệu / 348 giờ lớp) | 115.000đ |
| Hành chính (12 triệu / 348 giờ lớp) | 34.000đ |
| Định phí mỗi giờ lớp | 416.000đ |
Bước 3: biến phí của một học viên trong giờ đó
| Khoản | Mỗi học viên mỗi giờ |
|---|---|
| Tài liệu | 8.000đ |
| Tuyển sinh (1.000.000đ / 104 giờ học) | 9.600đ |
| Phí thanh toán | 0đ |
| Biến phí mỗi học viên mỗi giờ | 17.600đ |
Dòng tuyển sinh lấy từ 15 triệu / 15 học viên = 1 triệu đồng mỗi học viên mới, và 8 tháng x 3 giờ x 4,33 tuần = khoảng 104 giờ học.
Bước 4: lãi lỗ theo sĩ số
Mỗi học viên mang về 120.000đ và tốn 17.600đ, nên mỗi em đóng góp 102.400đ vào khoản định phí 416.000đ.
| Sĩ số | Doanh thu | Tổng chi phí | Lãi/lỗ | Tỉ lệ |
|---|---|---|---|---|
| 4 học viên | 480.000đ | 486.400đ | -6.400đ | -1% |
| 5 học viên | 600.000đ | 504.000đ | 96.000đ | 16% |
| 6 học viên | 720.000đ | 521.600đ | 198.400đ | 28% |
| 8 học viên | 960.000đ | 556.800đ | 403.200đ | 42% |
| 10 học viên | 1.200.000đ | 592.000đ | 608.000đ | 51% |
Điểm hòa vốn là 416.000 / 102.400 = 4,06 học viên. Lớp bốn em lỗ nhẹ mỗi giờ; lớp năm em mới bắt đầu có lãi, và đó là khi chưa tính đồng nào cho công sức của chính chủ trung tâm.
Điểm này quan trọng. Trong bảng tính trên, thời gian của bạn được coi là miễn phí. Nếu sau này phải thuê quản lý làm thay phần việc bạn đang làm, hãy cộng lương người đó vào dòng hành chính, và điểm hòa vốn sẽ còn nhích lên.